Tại World Investment Forum 2026, CEO Ant International Peng Yang nhận định AI có thể giúp doanh nghiệp vừa và nhỏ thu hẹp khoảng cách khi tham gia thương mại toàn cầu.

Toàn cầu hóa 1.0 chủ yếu có lợi cho doanh nghiệp lớn

Ông Peng Yang phát biểu tại phiên thảo luận "Investing in AI for an Inclusive Digital Future" thuộc World Investment Forum (WIF) 2026. Đây là kỳ thứ 9 của diễn đàn đầu tư lớn nhất do Cơ quan Thương mại và Phát triển Liên Hợp Quốc (UNCTAD) tổ chức, diễn ra tại Doha, Qatar từ ngày 25 đến 27/10. Ông Yang cho rằng giai đoạn toàn cầu hóa trước đây chủ yếu đem lại lợi ích cho các tập đoàn lớn. Theo ông, hòa nhập (inclusion) là điều kiện tiên quyết của tái toàn cầu hóa và AI sẽ thúc đẩy quá trình này bằng cách mở rộng cơ hội cho nhiều đối tượng hơn.

Doanh nghiệp nhỏ chiếm hơn 90% tổng số doanh nghiệp trên thế giới. Tuy nhiên, nhóm này thường bị tụt lại do thiếu công nghệ, nhân lực và nguồn vốn để xử lý những thủ tục phức tạp của thương mại đa thị trường. Báo cáo Thương mại Thế giới 2024 của WTO cho thấy chỉ 8% doanh nghiệp nhỏ và 15% doanh nghiệp vừa xuất khẩu trực tiếp, trong khi tỷ lệ này ở doanh nghiệp lớn là 30%. Khảo sát năm 2025 của OECD còn cho thấy khoảng cách về AI: 52% doanh nghiệp lớn đã dùng AI, còn doanh nghiệp nhỏ chỉ đạt 17.4%.

Số liệu tăng trưởng từ hệ sinh thái Ant International

Ant International cho biết trong 3 năm qua, công ty đã phục vụ thêm hơn 1 triệu tiểu thương mới ở 54 thị trường. Theo ông Yang, khối lượng giao dịch xuyên biên giới của nhóm SME trong hệ sinh thái này tăng khoảng 50% mỗi năm, gấp khoảng 10 lần tốc độ tăng trưởng thương mại toàn cầu. Hiện Ant International xử lý khoảng 25 triệu giao dịch mỗi ngày qua các mảng thanh toán, tài khoản toàn cầu, tài chính nhúng (embedded finance) và chuyển đổi số. Trong tổng số 150 triệu khách hàng là người bán, 95% là SME.

Bộ công cụ AI cho doanh nghiệp nhỏ

Chi phí ngoại hối là gánh nặng lớn với các doanh nghiệp nhỏ làm ăn xuyên biên giới. Ant International đã đưa mô hình dự báo tỷ giá Falcon TST vào bộ giải pháp dành cho SME. Theo Ant International, mô hình này đạt mức hiệu năng hàng đầu (SOTA) theo chỉ số MASE trên bộ benchmark quốc tế, với độ chính xác dự báo ổn định trên 93%. Trước đây, mô hình chủ yếu được dùng khi hợp tác với các ngân hàng lớn.

WorldFirst là dịch vụ tài khoản toàn cầu, gộp chung các chức năng nhận tiền, thanh toán, đổi ngoại tệ và quản lý dòng tiền. Nhờ đó, doanh nghiệp nhỏ vẫn hoạt động được ở nhiều thị trường dù không có bộ phận tài chính riêng. AI agent WorldFirst Autopilot cho phép người dùng xử lý các tác vụ tài chính bằng ngôn ngữ tự nhiên. WorldFirst hiện phục vụ hơn 2 triệu SME, với tổng giá trị giao dịch tích lũy trên 500 tỷ USD ở hơn 210 thị trường. Mạng lưới này kết nối với hơn 130 sàn thương mại điện tử và trên 600 đối tác.

Ở mảng thanh toán, Antom Autopilot dùng AI để hỗ trợ người bán đăng ký tài khoản (onboarding), tích hợp, phân tích, quản trị rủi ro và đối soát. Công ty đặt mục tiêu đến cuối năm 2026 có 95% người bán hoàn tất onboarding trên Antom trong vòng 1 giờ. Công cụ SmartDispute phân tích tranh chấp và gợi ý cách khiếu nại. Theo Ant International, công cụ này giúp tỷ lệ thắng khiếu nại đạt 41.8%, so với 24.5% khi không dùng. Tính năng AutoDispute giúp người bán thu hồi trung bình 18% khoản lỗ do bồi hoàn (chargeback).

Cổng ví điện tử Alipay+ kết nối hơn 50 ví điện tử với hơn 150 triệu người bán. Ngoài thanh toán, Alipay+ còn cung cấp công cụ marketing có AI hỗ trợ để tiếp cận du khách quốc tế. Ant International dẫn kết quả 1 số chiến dịch tại Đông Nam Á. Ở khu Siam Square (Bangkok), giá trị thanh toán (TPV) của các cửa hàng nhỏ tăng 66% và số đơn tăng 115% so với cùng kỳ. Tại phố Gaya ở Kota Kinabalu (Malaysia), TPV tăng hơn 120%, số đơn tăng 140%. Một thương hiệu mỹ phẩm địa phương ở Bali (Indonesia) có TPV tăng 137% trong thời gian chạy chiến dịch.

Niềm tin là điều kiện để AI agent đi vào tài chính

Ông Yang nhấn mạnh doanh nghiệp cần được bảo đảm rằng AI an toàn trước khi giao cho AI agent các tác vụ tài chính. Theo ông, niềm tin là yếu tố sống còn trong ngành thanh toán, đặc biệt trong thời AI. Do đó, khu vực tư nhân cần phối hợp với cơ quan quản lý và tổ chức quốc tế để xây dựng chuẩn chung. Tại Singapore, Ant International đang hợp tác với Cơ quan Phát triển Truyền thông Thông tin (IMDA) về công nghệ tăng cường quyền riêng tư. Công ty cũng tham gia sáng kiến BuildFin.ai của Cơ quan Tiền tệ Singapore (MAS). Ngoài ra, Ant International đang làm việc với Visa và Mastercard về khả năng tương thích của cơ chế định danh AI agent (Know Your Agent - KYA).

Ant International cũng giới thiệu Antom AgentSafePay, giải pháp đầu tiên trong ngành dành cho thương mại do AI agent thực hiện (agentic commerce). Công cụ này xác minh ý định mua hàng theo thời gian thực trên nhiều khía cạnh. Nếu agent của người bán hiểu sai ý định khách hàng hoặc bị tấn công chèn lệnh độc hại (prompt injection), người bán sẽ được bảo lãnh khoản tiền thất thoát. Ông Yang cho rằng khi chi phí AI giảm, cả tiểu thương lẫn cá nhân đều có thể dùng công cụ cấp doanh nghiệp để tự động hóa hoạt động kinh doanh.